DE VOEDSTER
naar een novelle van Luigi Pirandello
Uw eenzaamheid maakt u kapot, ook lichamelijk.
Door uw strenge isolement wordt u juist ziek.
U bent intelligent, ontwikkeld en een scherp waarnemer.
Ga eens even naar buiten, of tenminste de kamer uit.
Probeer de deurknop eens vast te pakken.
Luistert u naar me ?
Heeft u me gehoord ?
Hoe gaat het met mijn zoon ?
Heeft hij iets gezegd ?
Heeft u geen verandering opgemerkt ?
Nee, hij is niet veranderd.
Ben je klaar met zomen, Augusta ? - Nee, bijna.
Een baby heeft veel lakentjes nodig.
Een babyuitzet is heel veel werk.
Heb je die schoten gehoord ? - Ik werd er bang van.
Natuurlijk, het is beangstigend als er geweld gebruikt wordt.
Hoe gaat het ? - Was het maar voorbij.
Zijn de tantes er ?
Fijn dat u Vittoria komt helpen.
Hoe was het ?
Een zinloos bezoek.
Is het nog niet af ? - Nog niet.
God is groot.
Ze lag in de tuin, zonder iets bij zich. Ze wil niet praten.
Ze is over het hek geklommen.
Hou ze tegen.
Het is mijn zusje.
Wat een bloed.
Ze heeft een theater in brand gestoken.
Die wond moet verzorgd worden.
Hoe heet je ?
Ik ken haar. Ze liegt. - Begrijp je wat ik zeg ? Hoe heet je ?
Doet dit pijn ?
Sluit je ogen.
Volg de vlam. - Ik ken haar.
Het is mijn zusje. Ze kwam voor mij. Ze heeft geen man. Ze liegt.
Ze kwam voor mij. - Ga nu maar.
Wat moet ik zeggen ? Haar reflexen zijn prima.
Dan moet ze de gevangenis in.
Dit is geen opvang voor revolutionairen.
Wat zegt u ervan ?
We houden haar hier.
Blijf jij bij haar.
Ik kwam thuis van het werk op het land...
... en alle dieren waren gedood door een wolf.
Diep ademhalen.
Laat haar even ademhalen.
Diep ademhalen.
We zijn er bijna. Kom maar voorzichtig overeind.
Een gebochelde.
Niet kijken, dat brengt ongeluk.
Goedenavond, meneer. Alles gaat goed.
Alles verloopt goed.
Helpt u me haar ondersteunen ?
Goed zo. U moet rustig blijven. De bevalling gaat beginnen.
Heel goed, mevrouw.
Bij de volgende wee moet u flink persen.
Ik kan het niet. - Gaat het niet ?
Anders moeten we u helpen. - Nee, ik ben bang.
Het is begonnen, dus u moet meewerken.
Vooruit. - Ik ben bang.
U moet persen. Goed zo, goed zo.
U moet het kind op weg helpen en flink persen.
Flink zijn, Vittoria.
Ik wil niet dat je me ziet.
Het is bijna voorbij.
U moet rustig blijven en meewerken.
Goed zo.
Wil je hem vasthouden ?
Nee, ik heb niets nodig. Ik wil slapen.
Ik wil liever alleen zijn.
Ik wil alleen zijn. Gaan jullie weg, alsjeblieft.
Heel veel gelukwensen, liefje.
Pas op dat hij geen kou vat.
Trek dat laken van de spiegel.
Wat heb je ? Je zou blij moeten zijn.
Ik maak me zorgen om Vittoria.
Ze kon de pijn niet verdragen.
En ze heeft me weggestuurd.
Ik ben arts. - Maar ook haar man.
Ik wacht op u.
Wat zou ze op dit moment denken ?
Heb je met haar gesproken ?
Ja, maar ze is niet oprecht.
Wat is er ?
Wil je iets zeggen ?
Wat is er dan ? - Het kind wil niet drinken.
Maak iets voor hem klaar.
Waar is Vittoria ? - Hiernaast.
Het spijt me.
We nemen wel een voedster.
Maak je geen zorgen. Er is keus genoeg in de dorpen.
Het is normaal. - Dat zal wel.
Je moet weer gaan liggen.
Uw jasje. Moeten we hem laten dopen ?
Ga maar naar binnen.
Het zijn er wel veel.
Er heerst honger op het platteland.
Doe de deur dicht.
Ga in het licht staan en laat je zien.
Ze kunnen zich weer aankleden. - Kleed je weer aan.
Jij moet even blijven.
Ze ziet zo bleek. Ik moet u haar afraden.
Ze heeft geen ervaring als voedster.
En ze is vreemd. Ze houdt het met een revolutionair.
Maak u geen zorgen.
Dus je heet Annetta ?
Ja, zo heet ze.
Wil je graag naar Rome ?
Zeg eens wat. Anders kan meneer zich bedenken en een ander nemen.
Je moet je dorp verlaten en de mensen die je kent.
En je eigen kind.
Moet ik mijn kind verlaten ?
Om volledig voor het mijne te zorgen. Zeg maar of je dat wilt.
Ik moet het wel direct weten.
Goed.
Daarna kan je met het geld voor jezelf en je kind zorgen.
Zet hier maar een kruisje.
Is het gelukt ?
Hoe is ze ?
Wie ? - De voedster.
Jong en stevig. Ik heb er vertrouwen in.
Mooi ?
Wat doet dat ertoe ? Als ze maar melk heeft en verstandig is.
Ik wil trouwens geen doop.
Ben jij de voedster ?
Ze is er, meneer.
Kom binnen, Annetta.
Ben je moe ?
Wil je gaan zitten ?
Goede reis gehad ? Was je bezig...
Ik weet niet.
Het personeel zal je de weg wijzen en lakens geven.
Alles wat je nodig hebt.
En je moet het kind voeden.
Je kunt gerust alles vragen wat je wilt.
Heus.
Het huis is nogal groot. Daar was ik na een tijdje pas aan gewend.
Je hoeft alleen het kind te voeden.
Verder niets. Alleen maar melk geven.
Wil je iets zeggen ? - Waar is het kind ?
Hij is wat zwak. Hij weegt niet genoeg.
Neem me niet kwalijk. Je moet je eerst wassen.
Ze moet schoon zijn als ze hem vasthoudt.
Moet ze niet eerst naar een arts ?
Geef je geen antwoord ?
Zie je dat hij drinkt ?
Hij had nog wel even kunnen wachten. - Hij is zo verzwakt.
De huisarts is er.
Je had het zelf kunnen doen. - Liever niet.
Hij drinkt al.
Wees tactvol.
Alles in orde. De melk is gezond. - Dank u wel.
Geen ziektes ? - Zoals syfilis ?
Zeker niet. Ze was erg beschaamd. - Ik was bang dat ik me had vergist.
Ze is helemaal in orde. Maar maak geen ruzie in haar aanwezigheid.
Zorg dat ze niemand ontmoet.
Tenminste zolang ze de borst geeft.
Ik kon niet slapen.
Sliep jij wel ?
Zo vat je kou.
Maak je je zorgen om me ?
Wat is er ?
Er is voor het eerst een vreemde bij ons in huis.
Het kind ligt naast haar.
Vertrouw je haar ? - Natuurlijk.
Ze is gezond en ze is niet dom. En we zijn er zelf bij.
Waarom onderzocht je haar niet zelf ? - Dit leek me beter.
Ik ben bang dat je me het kind afneemt.
Jij bent zijn moeder. - Ik zeg domme dingen. Welterusten.
Post.
Geef dit aan mevrouw.
Heb je gegeten ?
Waar eet je ? - In de keuken met de anderen.
Slaapt het kind ? - Hij is bij de voedster.
Waar is ze ? - Misschien in de keuken.
Ga zitten.
Eet rustig door.
Mijn vrouw ? - Ze was hier net nog.
Het eten is klaar. - Ik kom.
Waar was je ? - Wanneer ?
Daarnet. - Eten in de keuken.
Waarom niet hier ? - In je eentje eten is treurig.
Waarom eet je geen vlees ?
Dat ben ik niet gewend. - Daar moet je dan aan wennen.
Hoe vaak heeft hij gedronken ?
Vier keer, geloof ik.
Geloof je.
Elke keer als hij honger heeft.
Gaat het goed met hem ?
Maar beneden in de keuken kan hij kou vatten.
Ze hebben de haard aan.
Ik hoor hem niet meer huilen.
Ik heb een weegschaal besteld om zijn gewicht te controleren.
Snel een beetje met dat wasgoed. - Ik help wel even.
Ik ben helemaal nat.
Ga de luiken boven dichtdoen.
Alleen gehoorzame vrouwen zijn uit angst getrouwd.
Uit eenzaamheid, net als hun moeder.
Ik ben bang.
Ze trouwen uit angst en eenzaamheid, net als hun moeder.
Alles goed, Vittoria ?
Ben je niet naar de kliniek ? - Ik werk thuis.
Is er nog geen licht ?
Je hoort 'm niet meer huilen.
Dat was niet mijn schuld. - Dat zeg ik niet.
Maar je denkt het wel.
Je bent intelligent. Waarom doe je zo ?
Ze is nuttig. - Ik voel me totaal overbodig.
Ik krijg niets van het kind. - Jij moet van hem houden.
Ga jij mij vertellen wat ik...
Hoe weet jij wat ik voel ?
Hij wijst me af. - Niet waar.
Dat is niet waar. - Ik ben geen patiënt van je.
Daarnet vroeg je me om hulp.
lach, m'n lieve kindje niets kan je deren
laat het kwaad aan je voorbijgaan en het goede je doen groeien
Waar kijk je naar ?
Ga je naar buiten ?
Het lijkt me nog een beetje koud.
De zon schijnt.
Waar ga je heen ? Stel dat je verdwaalt.
Ik maak alleen een ommetje.
Ik ga met je mee. Wacht even.
Deze oorbellen zijn voor jou.
Wat een mooie.
Volgens het contract krijg je die na een maand.
Probeer de straten te onthouden.
Via del Governo Vecchio, vicolo Savelli.
Heb je heimwee naar je dorp ? - Nee, ik vind het hier fijn.
Mis je niemand ?
Vreemd. Je zou je alleen moeten voelen.
Je kind bij je willen hebben.
Hij maakt het goed.
Hoe weet je dat ?
Als ik niets hoor, gaat het goed.
En je man ? - We zijn niet getrouwd.
Hij zit gevangen.
Hij heeft zijn zoon niet gezien.
Wanneer komt hij vrij ? - Dat weet ik niet.
Heeft hij gestolen ?
Wat dan ? - Hij heeft onrust gestookt.
Hij deed aan politiek.
Je kunt hem schrijven.
Ik kan niet schrijven.
Ik kan je helpen.
Ik zal erover nadenken.
Ze wil je hand lezen.
Ze ziet dat je geluk hebt.
Blijf van hem af.
Mooie oorbellen.
Die vrouwen wilden het kind kwaad doen.
Er is niets gebeurd. Je moet niet zo schrikken.
Maar ze kwamen op me af.
Je bloedt.
Het spijt me. - Niet zo bang zijn.
Voor het kind. - Precies.
Zag u ze niet ? - Jawel.
Waarom kwam u dan niet ? - Ik wist niet wat er was. We gaan.
Vooruit, kom mee.
Wat is er, Lena ?
Hier zijn de kaarten.
We willen haar liever niet straffen zolang ze niet te ver gaat.
Begrijp je haar ?
Nee, maar ze is heel mooi.
Ik heb de zeven gevonden.
We houden niet genoeg van ze.
Ik ben verliefd.
Smoorverliefd.
Zo'n licht gevoel heb ik nooit gekend.
Ik wilde je niet wakker maken.
Ik kwam even naar hem kijken.
Wilt u hem vasthouden ? - Nee, hij moet drinken.
Vind je het erg als ik kijk ?
Ben je niet bang dat de melk stopt ?
Daar denk ik niet aan.
Deze brief is voor jou. Ik had hem de hele dag al bij me.
Waar is de voedster ? - Ze is naar de kerk.
En het kind ? - Boven. Weet u dat niet ?
Natuurlijk wel.
Waar is de voedster ? - Dat weet ik niet.
Wat is er ? - Niets.
Je moet haar wegsturen.
Toont ze geen respect ?
Zorgt ze niet voor het kind ?
Dat interesseert haar niet. - Wat is er dan ?
Ik ben alles kwijt. Ze neemt me alles af.
Luister goed. Dat kan ik niet doen.
Of zij, of ik.
Ik heb me verplicht. Het kind groeit elke dag.
Je moet nog even volhouden zolang hij drinkt.
Ik kan haar nu niet wegsturen.
Ik wil je medelijden niet. - Het gaat om de realiteit.
Ik kan haar niet zomaar wegsturen.
Ik heb prachtig haar.
Ik moet het meenemen en me veilig voelen.
Ik ga weg. Ik ga doen wat ik u verteld heb.
Weet u dat nog, dokter ?
Ik moet naar God, naar de hemel.
Ik stijg op naar de hemel. - Wat doen we met haar ?
Ze kan niet ter observatie blijven.
Dit is geen observatie.
De dokter is een vriend van mij. We kennen elkaar. U bent echt...
Wat vind jij ?
Ik geloof niet meer in dit werk.
Observeren, indelen in staten.
Niemand geneest, of bij toeval.
Ik wil iets concreets. - Is geestesziekte dat niet ?
Honger en armoede zijn concreet. Iemand die koorts heeft.
Ik verdoe m'n beste jaren. - Wat wil je dan ?
Desnoods een bom plaatsen. - Wat nou ? Dus gekken bestaan niet ?
Is mijn vrouw weg ? - Is ze niet in de kliniek geweest ?
Pardon.
Kom binnen.
Weet je dat mijn vrouw weg is ? - Ze kwam dag zeggen.
Heeft ze het kind vastgehouden ? - Nee.
Ik wil u iets vragen.
Ik kan niet lezen.
Is dit een brief van je man ?
Je kunt een mens fysiek of sociaal ombrengen...
Geeft je man les ?
Waarom schrijft hij je ? - Het is belangrijk voor me.
Als je opgesloten zit in het donker moet je alles vergeten.
Anders lijd je te veel.
Maar hier ben ik gewend geraakt aan de zee, het licht.
Ik hou van het geluid van de golven.
Ik hoor alles en ik zie veel.
Ik fantaseer ook veel.
Jullie zijn dichtbij me. Wat bestaat, kan je niet uitwissen.
Denk aan jezelf en aan hem.
Aan je onvoorwaardelijke liefde voor hem.
Aan zijn gelukkige ondankbaarheid.
Veel vrouwen zijn gehoorzaam...
... getrouwd uit angst en eenzaamheid, net als hun moeder.
Uit angst dopen ze hun kinderen en voeden ze op met angst.
Blijf altijd een vrije vrouw.
Je kunt een mens fysiek en sociaal ombrengen...
... maar niet dwingen de verlangens en de glimlach van anderen te vergeten...
... de onverwachte liefkozingen.
De schoonheid van wat hij heeft meegemaakt.
Zichzelf.
Dit is een hele bijzondere brief.
Zal ik hem nog eens lezen ?
Ik moet weg.
Ik wil nog iets vragen. - Vlug dan.
Wilt u me leren lezen en schrijven ?
Morgen misschien.
Rij terug.
Ik ben hier.
U had het beloofd. - Wat ?
We beginnen morgen vroeg, dan zijn we daarna vrij.
Maar het kind moet altijd voorgaan.
Ik probeer even te slapen.
Hij wilde me niet loslaten.
Dat is goed. Ga zitten.
Hier is papier, een pen en inkt.
Ik weet niet hoe ik het je moet leren. Ik heb geen methode.
Dit is ook mijn eerste keer.
Ik kan me niet herinneren hoe je met taalles begint.
Probeer de pen maar vast te houden met rechts.
Meestal schrijf je met rechts.
Met deze drie vingers. Losjes.
kan je hem bewegen ?
We beginnen met de dingen die je ziet.
Die woorden schrijven we op. Ik begin.
Tafel.
Probeer dat maar op te schrijven.
Wacht even.
Je hebt inkt nodig. Een klein beetje maar.
Probeer je rug recht te houden.
De linkerarm voor je langs, over het papier.
Ga maar door. Probeer maar.
Ben je nog niet moe ?
Dan schrijf ik nieuwe woorden op.
Werkwoorden beschrijven wat mensen doen.
Luister. Kijk. Spreek.
Alles heeft beweging nodig, anders wordt het een dode steen.
Ook werkwoorden hebben een enkelvoud en meervoud.
Dit slaat op een persoon en dit op meer personen.
Dat hoor je ook: Ik spreek.
Wij spreken. Dat klinkt heel anders.
Ik zing.
Wij zingen.
Neem me niet kwalijk.
Ik maak nooit iemand aan het lachen.
Probeer maar. Ik herhaal de woorden, dan hoor je ze terwijl je schrijft.
Ik...
spreek.
Dat is een handeling.
Is 'fantaseer' een werkwoord ? - Jazeker.
Wat is dat voor handeling ?
Een beweging die je niet ziet. - Wat voor beweging ?
Als ik huil. Nee, dat kan je zien.
Een gedachte of emotie.
Als ik verdriet heb. - Dat kan je zien.
Dat is maar goed ook.
Staat 'fantaseer' in je brief ?
U heeft hem toch gelezen ? - Ik wist het niet zeker meer.
We gaan rustig door. Altijd geduldig blijven.
Weet je de woorden van gisteren nog ?
Zee.
Regen. - Kind, veld.
kan je die opschrijven zonder voorbeeld ?
Probeer maar.
Zee.
Kom je niet binnen ? - Ik maak nog een ommetje in de zon.
Al dat leren is slecht voor je ogen. - Professor Mori.
Hoe gaat het met hem ? - Goed.
Wordt hij zwaarder ?
Jij weet je goed te uiten, je kunt liefhebben.
Ook zonder te kunnen schrijven.
Ik wil niet altijd hetzelfde blijven.
Natuurlijk.
Veel mensen kunnen lezen en schrijven. Over een tijdje iedereen.
Maar er zijn spontane, intieme, geheime dingen, gevoelens...
die moeilijk te leren zijn. Of men is er bang voor.
Soms ben je bang voor gedachten, dingen die je niet ziet.
Je denkt dat je even iets moois voelt...
maar dan wordt het weer weggeveegd en blijft er een leeg bord over.
Of misschien blijft er altijd iets van hangen.
Praat u zo op uw werk ?
Weet je dan wat voor werk ik doe ?
Ik geloof het wel.
Ik voel me er totaal alleen en ervaring helpt niet.
Maar ik wil geen ontslag nemen.
Wilt u hem vasthouden ?
Ik krijg hem niet in slaap. Jij zingt altijd.
Zing dan.
ik speel mijn rol
terwijl ik helemaal dronken ben
ik weet niet wat ik zeg
en wat ik doe
en toch moet je je vermannen
vooruit ben jij een man ?
jij bent een paljas
Ben je met je brief begonnen ?
Ben je tevreden ?
Maar het is niet genoeg.
Ik heb geen woorden voor wat ik niet zie.
Bedoel je gevoelens ? - Dat denk ik. Mooie woorden.
Zoals je man ze schrijft ?
Je vraagt te veel van jezelf. Of misschien ook niet.
Vraag me maar welke woorden je wilt gebruiken.
U kent me. U moet me die woorden aangeven.
De woorden van je man zijn heel intiem.
Hij schrijft ze aan jou. Ik zou ze niet kunnen schrijven.
Over liefde en vrijheid.
Zo heb ik nooit gedacht.
Je wilt dat een geliefde zich aan je geeft.
Hij vraagt het omgekeerde.
Vindt u dat juist ? - Ja. Je moet er wel sterk voor zijn.
U bent sterk.
Ga je met het kind wandelen ?
Ik zie je vaak op straat.
Je kent niemand in Rome. Waar ga je heen ?
Hier in de buurt.
Dan krijgt hij frisse lucht.
Morgen ben ik er niet.
Ik ga heel vroeg de stad uit.
Naar mevrouw ? - Nee, naar een patiënt.
Ik wil je een ding vragen.
Ga niet de straat op. Het is te gevaarlijk.
Ik ben alleen. Mijn moeder staat al vijftien jaar achter de deur.
Ze beweegt zich niet en ik ook niet.
Ik leid een contemplatief, onbeweeglijk leven.
De dood denkt dat ik een standbeeld ben en gaat aan me voorbij.
Ik oefen met mijn adem in te houden. Dan word ik niet verrast.
U denkt dat ik lieg. - Dat weet ik zeker.
Patiënten liegen vaak tegen hun arts.
Laat u naar Rome brengen. Ik verwacht u.
De hazen. Hoort u de hazen in het gras ?
Luister, ik kom niet meer terug.
Ik groet u.
Alstublieft, dokter. Mijn zoon wil niet sterven.
Hij houdt te veel van het leven.
We waren in slaap gevallen.
Heb je slaap ?
Je moet lekker slapen.
Wie is dat ?
Kijk eens.
Wie is daar ? - Mijn man.
Ze werd wakker. - Ze slaapt nooit.
Wat onverwacht. - Ik was in de buurt en zag het huis.
Zal ik weer gaan ? - Nee.
Blijf maar.
De avond van je vertrek ben ik hier geweest.
Ik ben meteen weer weggegaan.
Ik voelde dat het goed was.
En daarna ? - Heb ik me in m'n werk gestort.
Werkte je eerst niet dan ? - Jawel.
Alles goed met het kind ?
Met het meisje ook ?
Ik heb een brief van haar man gelezen voordat ik hem gaf.
Hij leek wel voor mij geschreven.
Ik help haar leren lezen en schrijven.
Je helpt haar ?
Ben je verliefd ? - Dat heeft er niets mee te maken.
Waar ga je heen ? - Ik ben zo terug. Hij slaapt.
Annetta is hier. Laat haar niet schrikken.
Geef hem maar aan mij.
Je hebt ons alledrie bedrogen. - Niet waar.
U heeft me geholpen en een kans gegeven.
Je hebt misbruik van ons gemaakt. - Uw kind maakt het goed.
Ik hou van hem, maar ik kon mijn kind niet verlaten.
Dat moet u begrijpen. Ik heb u niet bedrogen.
Je moet bij ons weg. - Ik heb u niet bedrogen.
Geef hem maar.
Gaan jullie maar.
U sliep. Ik wilde u niet wakker maken.
Ik kom afscheid nemen.
Ook van het kind.
Ik wacht wel.
Het spijt me. - Nee, ik moet me verontschuldigen.
Ik had het moeten begrijpen. Blijf, alsjeblieft.
Je kunt blijven. Niet huilen.
Ziet u dat niet ?
Hij drinkt niet meer.
Hij heeft me niet meer nodig.
Wat doe je ?
Ik schrijf een brief.
Aan wie ?
Het antwoord van een vrouw aan een man.
Lees eens voor. - Ik ben nog niet klaar.
Lees toch maar voor.
Doe jij dat maar.
Het geluk van woorden...
Het geluk ?
Het geluk van woorden die zich onder je hand vormen.
Maar dat is niet genoeg.
Ik wou dat ik me nooit in dezelfde tijd bevond...
en op dezelfde plek.
Dat ik niet de vrouw was die je kent, zo zeker als een weg...
onbeweeglijk als een steen.
Ik begin steeds opnieuw, ik wacht niet af.
En ik ben niet bang voor wat ik niet ken.
Vind je het mooi ?
Nederlandse ondertiteling bewerkt door : bobbadike